Auteur & Inspirator

Kenia – Moderne Slavernij

Yasmin Verschure — Sat, 14 Apr 2012 13:46:06 +0000

Ongrijpbaar Kenia
Mensen zijn als Goden. Ik ben vooral nieuwsgierig wat hen beweegt en probeer niet teveel met westerse ogen te kijken en te oordelen…

Toch valt het zelfs voor mij niet mee om inzicht te krijgen in de beweegreden van de mensen hier in Kenia. En ik heb toch wel een tikkie ervaring op dit gebied mag ik wel zeggen! Waarom maken deze prachtige mensen zich zo verdraaid afhankelijk van geld. Ze zitten elke zondag in de kerk, maar eigenlijk is geld hun voornaamste God. Kenia staat aan de top van de meest corrupte landen. Onze ontwikkelingsgelden verdwijnen in onzichtbare kontzakken en komen doorgaans niet daar waar ze horen te komen. Een aantal hotels hier aan de kust zijn gebouwd van onze ontwikkelingsgelden, om maar iets te noemen. Stoppen dus daarmee! Een politicus verdient een kapitaal en verrijkt doorgaans zichzelf en zijn familie. Stemmen voor de komende verkiezingen worden nu al gekocht. Kortom van laag tot hoog, iedereen doet het en ziet er ook geen spat kwaad in. Iedereen weet het, maar niemand verandert het want iedereen doet het immers!
En als een arme sloeber, of een niet arme sloeber, een blanke ziet is dat de ultieme redder uit de nood. Iets in die hersenen begint onmiddellijk krom te werken. Ze gaan er vanuit dat ieder blanke rijk is en vinden het heel vanzelfsprekend om alles te vragen wat ze menen nodig te hebben. En dan te wachten tot ze het krijgen of niet. Zo niet, even goede vrienden! Achteraf gezien is het inmiddels wel duidelijk dat het hele greenhouseproject op papier werd gezet om mij te verleiden en simpelweg om zich aan mij te verrijken. Nogal grofstoffelijk, maar dat is vrij normaal hier. Nadat bisschop Michael van de Agobe-church de grond onder het project volledig had weggehaald door zijn onvoorstelbare actie in de kerk, verzocht ik hem het geld terug te betalen. Als antwoord kreeg ik een brief van zijn advocaat in mijn postbakje! Ook hiervan lig ik niet langer wakker!
Maar weinigen, zeker hier rond Mombasa, komen op het idee dat ze hun eigen situatie zouden kunnen veranderen als ze het heft in eigen handen zouden nemen. Kortom, deze prachtige mensen hebben zichzelf onvoorstelbaar afhankelijk en ondergeschikt gemaakt. Dromen is iets wat iedereen graag doet, maar dat elke droom om actie vraagt, dat snapt men niet. Rijkdom heeft in hun ogen uitsluitend met geld te maken en dat voelt verdraaid tegenstrijdig als je ziet hoe tevreden en stralend mensen zich naar buiten bewegen…

Delen is normaal
Ik neem Alie mee voor ontbijt. Hij bestelt een kop thee en een chapati. Scheurt er een groot stuk af en geeft dat aan het zoontje van de ontbijtshop.
Dennis heeft een grote vis gekocht voor onze dag aan het strand. Uiteindelijk eten we daar met zessen van. De energie-uitwisseling is dat we vandaag niet zelf ons voedsel klaarmaken! Er stap een oud vrouwtje in de matatu. Ze kan haar busgeld niet betalen. Eu-eu zegt Dennis tegen de drammende conducteur, haalt zijn laatste schillingen uit zijn zak en betaald voor haar alsof het de normaalste zaak van de wereld is. En dat is het ook! Even zo vrolijk vraagt hij mij later die dag geld om met de matatu naar huis te gaan!
Zoeven waren we alleen, nu zijn we omringd door stralende, lachende, spelende kinderen, schooiertjes zouden wij zeggen. Ik heb een verrukkelijke middag. De maaltijd van cassave met kokosnoot, niet echt mijn ding, gaat grotendeels naar de kids. Heel vanzelfsprekend. Kortom, veel of weinig, alles wordt hier natuurlijk gedeeld!

Onafhankelijk
Jonge mensen verlaten hun families omdat ze niet langer getrouwd willen zijn met een Keniaan(se). Vrouwen willen een zorgzame blanke man. Hoe komen ze op dat idee? Op zich niet zo gek. Hetgeen zij hier zien is de blanke in de relaxstand. Dat ziet er doorgaans aardig ontspannen uit en is niet het plaatje wat ze achter gesloten deuren zullen aantreffen en wat zij van hun zwarte mannen maar al te goed kennen. Zwarte mannen willen een onafhankelijke blanke vrouw, op de eerst plaats natuurlijk voor de centjes. Er speelt nog iets anders mee en dat ligt een tikkie dieper verscholen.

Geen stem
Hier in het zuiden en op het platteland betaalt de man nog steeds een bruidsschat voor zijn vrouw in de vorm van een mannetjesgeit, palmwijn, maïsmeel en contanten.De vrouwen zijn dus min of meer bezit van hun mannen en Giriama’s kunnen meerdere vrouwen hebben. Ze hebben niet geleerd om lief te hebben. Je zou kunnen zeggen dat vrouwen keer op keer verkracht worden. Zij weten niet beter en hebben dit maar te accepteren. Ze hebben eenvoudig geen stem. Jonge mensen willen dit niet meer maar ze weten eenvoudig niet hoe dit te veranderen. Ze zijn als kind vaak geslagen en zelden geknuffeld. Drugs en palmwijn zijn het antwoord om in de vergetelheid te verdwijnen. Met alle nare gevolgen van dien, zoals de toename van wapenbezit en de nare ziekte AIDS.

In die zin klopt het wel wat Daniel me zei: Mensen zijn hier niet geïnteresseerd in inspiratie, ze willen gewoon geld zien. En ja dat gaat heel ver. Ik durf zelfs te zeggen dat ze op geen enkele manier in mij, als mens, geïnteresseerd zijn. Laat staan in datgene wat ik in mijn rugzak heb!

Dit klinkt tamelijk negatief, maar zo bedoel ik het toch echt niet. Het zijn gewoon feiten en niets anders. Ik spreek geen oordeel uit van goed of kwaad!
Ging onderzoeken hoe dan werkte in andere landen waar ik actief ben geweest, zoals Indonesië, Curaçao en Zuid-Afrika. En om dan de laatste maar bij de kop te pakken, het speelde daar minder. De mensen, voornamelijk de vrouwen, maar ook de jongeren, al of niet besmet met AIDS, waren enorm gemotiveerd om zich te ONT-wikkelen en lieten me een enorme power zien. Al herinner ik me de destructieve krachten, m.n. op het platteland ook nog maar al te goed. Er werd niet direct om geld gevraagd, ook al hebben we zowel Margaretha in Indonesië als Zr. Mary in Zuid-Afrika gigantisch mogen ondersteunen, uiteindelijk ook met centjes, maar wel in deze volgorde! Daarom werkte het daar waarschijnlijk wel en hier doorgaans niet.

Geloofsystemen
Kenianen zullen eerst hun geloofssystemen moeten veranderen. Zolang mensen er van overtuigd zijn dat ze arm zijn, gedragen ze zich arm. Volgens Pauline is Kenia nog steeds een derde wereldland en moet je mensen voortdurend activeren. Ik herinner me dat ik de mensen in Curaçao confronteerde met het feit dat zij zich door hun gedrag naar blanken nog steeds als slaven gedroegen. Mensen gedragen zich ook hier nog steeds als slaven. Zij willen verlost worden, met name door de blanke muzungu. Elke blanke is rijk geboren, heeft een plastiek kaart en kan onbeperkt geld uit de muur trekken! Mensen kennen hun eigen kracht niet, hebben niet geleerd om verantwoordelijkheid te nemen voor hun eigen leven en geven hun verantwoordelijkheid, lees hun LEVEN, uit handen. En dat is natuurlijk voer voor politiek en kerken en alle andere lieden die uit zijn op macht…

Pleister
Het geven van geld is een te gemakkelijke oplossing. Het is niet echt anders dan het plakken van een pleister op een wonde zonder de angel eruit te halen. Al zou je de gemiddelde man hier aan de kust een miljoen geven, hij zit binnen een jaar weer op hetzelfde niveau als voorheen. Pure armoede. En onbewust is dat ook blijkbaar wat hij wenst. Geen geld en ook geen zorgen…

De afhankelijkheid van blanken, politiek, en kerken is gigantisch. De laatste zijn inmiddels business geworden hier. Iedereen kan een kerk oprichten en aan het einde van elke dienst worden de mensen min of meer gepusht om geld te geven. En dat doen ze dan vaak staande voor het altaar, geprezen door de priester, zodat iedereen toch echt kan zien hoe goed ze wel niet zijn.
Dan is er nog iets wat hun enorm nekt, en dat zijn de verschillende stammen. Misschien is dat wel het allergrootste struikelblok in de Afrikaanse cultuur. Mensen van een andere stam zijn niet ‘mijn mensen’. De stam is eigenlijk het ankerpunt om jezelf te onderscheiden. We hebben blijkbaar een vijand nodig om onszelf te manifesteren en te conformeren. Ook al zou je ogenschijnlijk zeggen dat de verschillende stammen elkaar aardig accepteren. Er is niet veel voor nodig om de boel te laten exploderen.
Mombasa noemt zichzelf het vredesgebied en wil onafhankelijk worden, maar eigenlijk hebben ze het noordelijke bloed keihard nodig om veranderingen mogelijk te maken.
– En dan is er uiteraard het geloof en het bijgeloof.

Witchcraft
Ondanks dat Kenianen hun hele hebben en houwen in handen van God leggen, komt Witchkraft nog regelmatig voor in Kenia, vooral rond Mombasa en op het platte land. De broer van Kavu hing zich op. Hij was succesvol, kon de gehele familie onderhouden en werd van het ene op het andere moment gek!
Aan de basis ligt jaloezie, wat uitermate ondergravend is. Het is haast onmogelijk om jezelf te onderscheiden binnen jouw familie. Dat wordt niet getolereerd. Jonge mensen, verlaten hun families om elders te gaan werken, want zodra ze zich opwerken binnen hun dorpen en families, worden ze aan banden gelegd door krachten uit de omgeving, witchcraft dus. Als je geld of een baan hebt wordt er zondermeer van je verwacht dat je jouw familie, c.q. de gemeenschap, onderhoudt. Verlaat je jouw land om in het buitenland succesvol te zijn, wordt er witchkraft toegepast om je weer naar huis te halen. De familie houdt het individu gevangen. Sparen en aan later denken zit niet in het systeem. Hoe liefelijk het plaatje van familie en woongemeenschappen er ook uit moge zien, de werkelijkheid is veelal een tikkie anders.

Ingewikkeld
Het is allemaal een tikkie ingewikkeld. In wezen zijn Kenianen niet hebzuchtig. Het is zelfs beschamend en aangrijpend om te zien dat ze altijd iets delen van dat kleine beetje dat ze krijgen. Ja hoe ze eerst de ander voeden voordat ze zelf gaan eten, ook al hebben ze honger. Het is ongetwijfeld de blanke die het bedelen geïntroduceerd heeft. De toerist vindt het leuk om de dorpen in te gaan en snoep en cola uit te delen. Aan het strand is die cola uitgegroeid tot het geven van complete huizen en matatu’s. En zo is de ellende begonnen. Als kinderen een blanke zien vragen ze om snoep, volwassenen om geld. Dat gebeurt zonder enige vorm van schaamte en is gewoon een ingebakken vanzelfsprekendheid. Even vanzelfsprekend als wij het vinden om verzorgd te worden door onze welvaartstaat! Plaatsen zoals Mwtapa zijn dan ook behoorlijk verpest.
En dan kun je natuurlijk niet ontkennen dat er geen werk is. De jongens hangen niet voor niets aan het strand. Dat is gewoon omdat ze niets anders te doen hebben…

Allemaal een en dezelfde pot nat
Hoe meer ik me in deze materie verdiep, hoe meer ik tot de conclusie kom dat het overal een en hetzelfde patroon is. Geld is voor ons minder een issue. We leven in een zorgmaatschappij. In Kenia moet iedereen zijn eigen dingetjes bij elkaar schrapen, ja letterlijk schrapen. Maar ook binnen onze gemeenschap komt jaloezie veelvuldig voor en wordt het niet getolereerd als je je kop boven het maaiveld uitsteekt. Het werkt wat subtieler allemaal dan hier in Kenia, maar je moet stevig in je schoenen staan wil je de tegenwind trotseren!

Afhankelijkheid
De clou van dit hele verhaal is afhankelijkheid. En hoewel de vorm er ogenschijnlijk anders uitziet, is de essentie overal ter wereld hetzelfde. Hier of bij ons, we gedragen ons allemaal min of meer als slaven. We maken ons afhankelijk van het beeld wat we creëren van onze materiële werkelijkheid. Dat beeld koesteren we en we aanbidden het! Het is het zogenaamde gouden kalf.
We zeggen voortdurend dat we willen veranderen, maar in wezen willen we alleen maar datgene in stand houden wat oud en vertrouwd is. We hebben onze goddelijkheid, onze creativiteit ondergeschikt gemaakt aan het systeem. En daarmee onszelf weggegeven. In Nederland noemen we deze systemen banken, politiek, het weer, economie, pensioenen, uitkeringen en hulporganisaties die de plaats van kerken hebben ingenomen.

Moderne slavernij
Politiek en ook kerken hebben een handig netwerk gecreëerd om de gewone mens in te vangen. Moderne slavernij. De arme man houdt er van de regering of het corrupte gouvernement de schuld te geven van zijn situatie. Zo hoeft hij zijn hand niet in eigen boezem te steken en hij doet in wezen in het klein datgene wat hij de ander verwijt. Omdat scholing een enorm probleem is, is het moeilijk om inzicht te hebben in wat er werkelijk speelt. En de scholing die mensen doorgaans krijgen omvat dit kernprobleem niet.

Spiegel
Ik heb enorm de pest om alles op een hoop te gooien. Niet alle kerken zijn er op uit om mensen uit te buiten. Niet alle priesters zijn verkrachters en niet alle ministers zijn corrupt. Deze algemeenheid wordt maar al te graag gehanteerd door mensen die de dingen niet zelf ervaren maar klakkeloos de media volgen en zeker niet van plan zijn om in hun eigen spiegel te kijken. Wereldwijd zijn het nog steeds de religieuzen die zich ontfermen over de kinderen op straat, de daklozen etc. En dat heb ik in Zuid-Afrika en in India met eigen ogen mogen zien en met eigen handen mogen ervaren…

Bevrijding
Om onszelf werkelijk te bevrijden van deze banden van slavernij zullen we ieder voor zich wakker moeten worden. Wanneer het individu wakker wordt en uit de groep stapt, in dit geval de familie, verandert de groep. Daar is echter de moed voor nodig van een leeuw. Liever houden we onszelf een leven lang gevangen in slavernij dan onze kop boven het maaiveld uit te steken en het veld te verlaten. De prijs is nogal hoog weet ik uit ervaring. En er is geen enkel zicht op een beloning. Het is simpel je ogen sluiten en springen in het vertrouwen (niet hopen) dat je opgevangen wordt. Trouwens als het zover is, dan is er geen enkele weg terug. Dan ga je, wat de consequenties ook moge zijn. En dan, en alleen dan, heeft het enige waarde. Want dan is de verandering een waarachtig feit en verankerd in het wezen van je zijn. Eenzaamheid is de prijs die je betaalt voor deze beslissing, die je geen beslissing meer kunt noemen. Ik noem het liever ONT-wikkelen. Je bent outcast, hoort niet langer bij de groep want je bent een levende bedreiging voor de zorgvuldig opgebouwde orde. Maar ergens in jou is dat weten dat je gedragen wordt en dat is een vreugde die boven alles uitstijgt. Een vreugde die je gaat ervaren wanneer je al je oude angsten voor verandering en je zorgvuldig opgebouwde overtuigingen volledig hebt doorvoeld en doorleefd. En dan ben je in alle opzichten rijp voor de overgang…

Poort naar vrijheid
Kerk en staat creëren vernuftige systemen om het gepeupel in de greep te houden. Dat binnen deze systemen de weg naar ware vrijheid verborgen ligt, zien de meeste mensen niet. Omdat ze voortdurend blijven schoppen tegen de muren zien ze niet dat iedere muur zwakke plekken heeft die de poort naar vrijheid vertegenwoordigen. Op het moment dat we stoppen met vechten en niet langer met onze vinger naar buiten wijzen, maar rustig gaan zitten, zien we plotseling de zwakke plekken in de opgeworpen belegering. Zonder dat we nog moeite hoeven te doen opent zich de weg naar buiten, de weg naar waarachtige vrijheid.
Het zijn dus uiteindelijk diezelfde structuren die ons zullen bevrijden wanneer wij de patronen gaan doorzien. Kortom, het is blijkbaar onmogelijk om ons te realiseren dat we in wezen vrij zijn, waar we ook zijn, voordat we dat op een bepaalde manier doorleefd, verworven, ervaren en gerealiseerd hebben. De vrijheid die ons wordt aangeboden door derden blijft dan ook een soort van surrogaat.

Afhankelijkheid
De kern van het probleem vinden we terug in ieder mens. Zolang we iets nodig hebben van een ander zijn we vergeten wie we werkelijk zijn. Maar door het gevoel dat we die ander nodig hebben, groeien we langzaam maar zeker ook naar onafhankelijkheid. Kortom, we moeten blijkbaar eerst volledig in de ban zijn van onze slavernij, voordat we een innerlijke drang gaan ervaren om onszelf te bevrijden. En die bevrijding begint waar die altijd begint. Geef iedereen de schuld van jouw situatie, schreeuw het van de daken en ga de vijand te lijf, desnoods met de vuist. Wat er ontstaat gedurende dit hele proces is kwetsbaarheid en kracht. Je laat jezelf zien en komt uit je hol. En dan terwijl je je vuist al in de lucht hebt om die ander de genadeslag te geven, blijft hij plots in de lucht steken en begint er gewaarzijn binnen te druppelen. Je ziet dat je vijand niet je vijand is, maar jouw spiegel die jouw zal bevrijden van je slavernij. En dan komt de volgende uitdaging om de hoek kijken en die heet angst. Wat als je heel je leven alleen maar een denkbeeldige vijand bestreden hebt? Tja wat. Niets aan de hand. Dat deden of doen we allemaal. Tot het punt dat het niet langer meer hoeft…

Wie ben ik
En nu komt de vraag wie ben ik, wat voel ik, wat ervaar ik! Heb ik het lef om mijn eigen pad te bewandelen, los van de mening van mijn familie en vrienden, de politiek, de kerk, de nieuwe tijdsbeweging of noem maar op. Oeps, dat is niet niks, daar gaat je buik van bibberen en je stem van stotteren. Maar voel het maar en overschreeuw het niet langer. Al die tijd was jij de enige vijand EN datgene wat je tussen je beide oortjes heb gecreëerd. Dat was je veiligheidsnet. Jouw bewijs naar anderen dat jij in ieder geval gelijk had. En ook dat werkt niet meer. Shit! Niemand de schuld meer kunnen geven, niet langer gelijk kunnen hebben – wat nu – Help!!

Geen pasklare antwoorden meer weten op alle vragen waarmee je bestookt wordt en gewoon zeggen met bibbers in je buik omdat je bang bent dat ze je dom vinden: Ik weet het niet!

Pasklare antwoorden
En die zijn er ook niet. Er zijn geen pasklare antwoorden. Elk antwoord roept een nieuwe vraag op. We kunnen alleen maar handelen in dit moment. En ieder moment vraagt ongetwijfeld om een andere actie.

Leven in het moment zoals de mensen hier doen heeft iets goddelijks. Voor ons westerlingen is dat een ultieme verlossing. Voor mensen die niet in een verzorgingsmaatschappij leven is het een drama!

Hoe dan ook, ik kan niets oplossen voor een ander. Ik kan uitsluitend mijn eigen weg bewandelen en door vallen en opstaan een levend voorbeeld zijn waar anderen zich aan kunnen spiegelen. En dat laatste is inmiddels meer dan genoeg voor mij…

Conclusie
Naarmate ik meer deel uitmaak van het leven hier begrijp ik meer van de mensen. Zoals wij verstrikt zijn in diverse patronen en gewoontes is vragen hier gewoon een gewoonte. Nee heb je, ja kun je krijgen. Even goede vrienden. Niemand kijkt je lelijk aan. Delen is eveneens een gewoonte. Je draagt zorg voor je familie. Daarbuiten houdt de zorg op. Aan het strand is ook sprake van een soort familie. Zo nodig ondersteun je elkaar. Zoals John. Hij heeft AIDS. De jongens hebben geld ingezameld voor medicijnen zodat hij zijn werk kan blijven doen. In de familie is degene die geld heeft de klos. Zoals Daniel. Hij komt uit een arme familie en heeft zich opgewerkt. Nu onderhoudt hij de hele familie. Zijn moeder en de rest van zijn zeven broers en zussen zitten simpel op hun kont te wachten totdat hij hun huur betaald en het schoolgeld voor de kinderen. Is het een wonder dat hij zulke verschillende gezichten heeft? Dat laatste zie ik hier regelmatig. Bisschop Michael van de Agobe-church veranderde van een aartsengel letterlijk in de duivel toen ik hem uitnodigde voor een gesprek. Zijn ego was zo gekwetst dat hij de persoonlijke mail openbaar maakte in de kerk voor de vrouwen met de bedoeling mij volledig onderuit te halen. Wat hij onderuit haalde was uiteindelijk het project en zichzelf. Hoewel de vrouwen niet geacht worden hun mond open te doen, verlaten zij nu de kerk. Evenzo mijn zeer toegewijde motorman. Op het moment dat ik bisschop vroeg het geld terug te betalen, stuurde hij me en dreigbrief van de advocaat. Een grote leugen. Jammer voor hem. Ik ben niet langer gevoelig voor deze dingen. Geloof me, anders had ik nu echt een probleem! Dank Kenia! Ik ben immuun voor alle disharmonie om me heen.

Nakupenda Sana
En misschien zal het jullie verbazen, maar ik voel me hier thuis als een vis in het water. Iedere morgen in het donker ga ik op weg naar het strand. Ik ben niet bang voor niemand hier! Voor ik het pad neem wip ik even binnen in de shack van Mary om haar een knuffel te geven: Nakupenda sana – Ik hou heel veel van jou! En dat is gewoon zo en was er al voordat ik het collegegeld van haar dochter betaalde. Ik laat mijn tas achter op het strand, wandel, mediteer, zwem, doe mijn oefeningen en geef les aan Dennis, een echter Giriama. Je ziet hem veranderen, zelfs zijn hoekige lichaam krijgt rondingen! Maar ook hij kan van het ene moment veranderen van licht naar duister – echt duister! Gelukkig wil hij er naar kijken…

Schaamteloos
Mensen vragen hier schaamteloos om dingen. Heb moeten wennen aan de vanzelfsprekendheid dat alles wat van mij is ook van hen is. Ik ben opgevoed dat ik liever dood ga als toegeven dat ik iets nodig heb van een ander. Maar, geloof me, ook dat is gewoon een gewoonte. Niet meer en ook niet minder. Alles wat je hebt deel je. Dus waarom zou ik niet delen? En ik deel graag. Omdat de jongens dat weten, komen ze naar mij als ze problemen hebben. Maar niet alleen dan. Als ik terug ga over het pad komen de meeste jongens naar het strand. De liefdevolle begroetingen zijn echt gemeend. Geen business voor Mama Afrika! Donderdag gaan we alle beachboys een gratis maaltijd geven. Dat is mijn afscheid aan hen. Zij hebben mij meer gegeven dan menig ‘normaal’ mens. En meer geleerd! En ik hou van hen allemaal. Maar ga ook mijn eigen weg. Het is ongekend dat een vrouw als ik dagelijks over het strand zwerft en geen bodyguard heeft. Ik ben mijn eigen bodyguard, maar heb vele bodyguards. De jongens waken over mij. Aan het strand, in de matatu, overal. En ik voel me hier veiliger dan waar dan ook. En vol van leven. Elk moment bruis ik van energie, ondanks de moordende hitte van deze periode. Het Leven ofwel de Liefde stroomt door me heen in een niet te stoppen stroom. Het leven is hier nogal gecompliceerd, keihard, simpel en goddelijk mooi. Alles tegelijkertijd. Er is hier geen ruimte voor luxeproblemen. Geen vraag wat je die dag zou willen eten. Dat is simpelweg pap en ougali als je al iets te eten hebt! Geen vraag of je vandaag yoga zult doen, een heksenritueel of naar een spirituele beurs zult gaan. Je loopt gewoon tien kilometer elke dag en dat houdt je lichaam fit en je geest relaxed. De kerken zijn niet alleen plekken waar mensen worden uitgebuit, het is het wekelijkse uitje voor iedereen. Meer is er niet! En samen zingen is een geweldige kracht.
Ik ben bevoorrecht. Ik kan kiezen. Ik kan zelfs een krop salade kopen, ook al moet ik daar voor naar Mtwapa en is de kwaliteit zo belabberd dat het bij ons de winkel nooit zou halen. Zij eten dit nooit – ik ben er reuze blij mee! De zee is mijn tempel, waar ik mijn goddelijkheid meer voel dan in welke kerk dan ook. Elke morgen zie ik de zonsopgang. Pure magie. Ik hou van dit land, ik hou van de mensen. Ik hou van mezelf en zij houden van mij. En inmiddels niet alleen meer om de centjes!

Lieve Selpha en Lazarus als jullie doorgaan met van je dochter Faith een bedelaar te maken dan gaan we onze relatie nu verbreken…
Ze reageren geschokt. Als fosterparent ben ik er toch voor om al hun noden in te lossen? Inmiddels houden ze van me, waarderen ze mijn gezelschap en koken ze graag voor mij. Faith vliegt al in mijn armen als ze me ziet zonder nog ergens om te vragen. Dank je wel voor wat je ons echt gegeven hebt zeggen ze vanuit hun hart…

Zaadje
Veranderingen gaan langzaam. Iedereen zegt dat hij wil veranderen, maar als puntje bij paaltje komt is de prijs te hoog en is het vele malen veiliger om gewoon daar te blijven waar je al was. Essentiële veranderingen gebeuren niet in groepen, maar vinden plaats in het individu. Als de persoon meer dan genoeg heeft van dit alles is hij klaar voor de overgang. En het is dit ene zaadje wat uit zal groeien tot een grote boom en weer anderen zal bevruchten. En dat is niet goed of niet slecht, dat is eenvoudig zoals het IS…

* Mungu Akubariki – Moge God jouw zegenen…

Yasmin – Mutanu: deze Akambanaam werd mij gegeven – het betekent: VREUGDE…
Kenia, 27 maart – Schijndel 15 april 2012

WOONRUIMTE:
Ik ga terug naar Kenia en zoek iemand die met liefde en respect in mijn lieve huisje wil wonen van augustus 2012 tot maart 2013 – stuur emai l.

Aktiviteiten Agenda

(E) Bookshop

Kenia: Ladha ya Wanawake – the flavour of Women

Yasmin Verschure — Fri, 30 Mar 2012 21:43:44 +0000

De cirkel is rond
En dan is het ineens glashelder. De cirkel is rond. Ik zie mezelf nog zitten september vorig jaar met Daniel en Bisschop (rotzooi wat met namen…). Het wordt tijd dat de Kenianen zorg gaan dragen voor de Kenianen…

Daar waren zij het volkomen mee eens. En dan zetten ze een prachtig plan in scene zodat ik die drie maanden niet op mijn kont hoef te zitten! Alsof ik dat al van plan was! Maar het was uniek, in alle opzichten. Dankzij hun voorbereidingen heb ik in korte tijd meer van Kenia mogen ervaren dan menig Keniaan! Er is me veel duidelijk geworden en nog veel meer onduidelijk. Maar een ding is zeker: de cirkel is rond. Ik ben daar terug waar ik startte: laat Kenia zorg dragen voor de Kenianen. Ik wil ze inspireren zover dat nodig is en ontvangen kan worden en verder – basta! En mochten jullie nu denken dat er niets gebeurd is omdat er zichtbaar weinig veranderd lijkt te zijn dan hebben jullie dat toch echt mis! Ik ben volkomen tevreden met het hele proces en ontzettend dankbaar dat ik geen zichtbare sporen ga achterlaten hier in Kenia. Ik wandel mijn wandel, zaai hier en daar een zaadje, trek af en toe een onkruidje uit de grond en al die tijd doe ik eigenlijk maar een ding: genieten en polijsten, daarbij gebruik makend van steeds fijner schuurpapier.

Ik heb me eerlijk gezegd nog nooit zo goed gevoeld in omstandigheden waarin ik me menselijker wijze gezien knap gefrustreerd zou moeten voelen! Ik mag wel zeggen dat er iets in beweging is gezet. Ik voelde een aantal weken geleden plotseling wat het was. Ik doe wat ik doen moet maar laat me niet langer voor karretjes spannen. Ik heb het heft in handen – zonder dat ik nog iets in handen wens te hebben!

Voorvechtster
Nadat het bestaande project in een klap met de grond gelijk werd gemaakt door de actie van Michael, besloten Esther en ik om haar bestaande groep als uitgangspunt te nemen. Iets in mij twijfelde nog, tegelijkertijd wist ik dat ik dit hele traject hebt bewandeld om Esther een basis te geven. Zij heeft de kwaliteiten om een voorvechtster en een voorbeeld te zijn die vrouwen kunnen volgen. Zij is van hier – hoewel Mombasa eigenlijk niet bij Kenia hoort, dus in die zin ook weer niet van hier. Maar juist dat bloed heeft men hier zo nodig! Ze startte haar relatie met mij vanuit eenzelfde afhankelijkheid als de doorsnee Keniaan die een blanke ziet: redt mij, vindt een afzetgebied voor onze producten. Nou mooi niet dus! Nu is Esther niet meer dezelfde als tweeënhalve maand geleden. (Ik ook niet – haha…). Ze heeft wat geloofsystemen aan de kapstok gehangen en is er nu klaar voor. Beter gezegd, we zijn er samen klaar voor, want ik moest eerst alle hobbels nemen om te weten dat ik Esther kan vertrouwen zoals ik mezelf vertrouw…

Ieder mens heeft twee of meerdere gezichten. Zo sterk als hier heb ik dat echter nooit eerder ervaren. Kleine voorbeeldjes zijn Daniel en de bisschop. Na mijn verzoek om het geld terug te geven wat ik reeds in het project geïnvesteerd had, kreeg ik een brief van de advocaat van Michael op mijn dak. Ook daar lig ik niet meer wakker van, ik weet nu dat alles in scene is gezet alvorens ik hier was. Ik hoef niet voor rechter te spelen, dat doet hij zelf wel. Of zoals ze hier zeggen: dat doet God wel. De eerste kerkgangers, waaronder Charles mijn lieve motorman, verlaten nu de kerk. Charles nodigt me uit in zijn familie. Hij houdt van mij en is nu pas vrij om dat te doen, zegt ie, want ik heb dankzij jou nu vleugels!
Ook bij Esther had ik aanvankelijk last van deze ondoorzichtigheid. Ik kan nu oprecht zeggen dat er inmiddels een openheid tussen ons die zeker niet Keniaans is. Door de rol die zij speelde in Big Home, door de manier waarop ze de grondeigenaren een lesje gaf en de haar geboden ‘commissie’ weigerde, heeft ze bewezen dat ze de rol die iedereen hier speelt niet langer wil spelen…

Op weg naar voor onafhankelijkheid
Ik deel dingen met Esther die Kenianen niet direct met rijke Westerlingen associëren. Al zou je dat niet zeggen, ik heb pure armoede gekend, mezelf letterlijk en figuurlijk kapot gewerkt en ben uiteindelijk op eigen kracht uit de goot geklommen waar menigeen nooit of te nimmer uit zou komen. Kortom, dat kan een mens alleen maar zelf! Maar het is wel fijn als je af en toe een liefdevolle schop onder je kont krijgt. Heb ik wel eens gemist, maar dat doe ik nu regelmatig bij anderen – haha. Niet dat iedereen daar op dat moment zo blij mee is, maar later hoor ik toch vaak: dank je wel!

Hulpsyndroom
Ik wil op geen enkele manier mensen van mij of van centjes afhankelijk maken. Vroeger heb ik dat te pas en te onpas gedaan omdat ik geïnfecteerd was door het hulpsyndroom, maar daar ben ik aardig van genezen! Goed, nu ik toch zo lekker bezig was, wilde ik graag de vrouwen hier een stem geven, maar ook dat kunnen ze alleen maar zelf. En ik ben er van overtuigd dat een aantal van deze vrouwen vroeg of laat de moed zal hebben om er voor te gaan, los van kerken, los van blanken. Esther is een van de eerste.

Desondanks realiseer ik me maar al te goed hoe bevoorrecht wij zijn in Nederland, waar ieder van ons van de wieg tot het graf verzekerd is. Hoe hard het leven is als je elke korrel voedsel zelf bij elkaar dient te schrapen, ja letterlijk schrapen! Simpel omdat er geen werk is, omdat er geen enkele sociaal vangnet is, omdat het gouvernement ontwikkelingsgelden gebruikt om hun eigen zakken te vullen en grote hotels te bouwen in het buitenland of aan de kust van Mombasa. Om maar iets te noemen! Maar dat zal nooit veranderen zolang wij hun bordjes blijven vullen. Dus stoppen met ontwikkelingsgelden! En als je persoonlijk geraakt wordt, waardoor je daadwerkelijk iets wilt doen, dan toch maar liever die hengel en niet de vis!

En dan voel ik oprecht en van binnenuit dat ik garant wil staan voor een basis die je zou kunnen vertalen als voldoende hengel om zelf vis te gaan vangen…

Kleine dingen
Er is op vele manieren van alles in het werk gezet, alleen maar door aanwezig te ZIJN, in de kerk, in het huis van Esther, aan het strand en op de plek waar ik hier leef niet te vergeten. Kleine dingen, niet noemenswaardig, maar toch. Meer dan voldoende voor mij. Het zijn immers de kleine dingen die het hem doen – de kleine dingen die de wereld veranderen!

Projectmanager

Tussen armoede en rijkdom ligt slechts een gedachte!

Wat ik aanvankelijk niet wilde is dat er hier iets zou ontstaan waardoor ik mezelf zou vastleggen. Kortom, ik ben een inspirator, geen projectmanager! De projecten die ik wereldwijd ondersteunde, steunden geen van alle op mij, als persoon. Hoe dan ook, ik kon niet anders dan me mee laten stromen op de stroom, een luguber doch prachtig proces! Na alles wat we ervaren en geleerd hebben (en van de meeste dingen hebben jullie geen weet!) gaan we –na mijn aanvankelijke twijfel tot op het bot doorleefd te hebben- door in een uitgeklede, gepolijste vorm! Het uitgangspunt vormt Esther en haar vrouwen. Kleinschalig en werkbaar, maximaal vijftien vrouwen. Deze vrouwen zullen niet alleen zichzelf een plek gaan geven, maar ook hun kinderen anders op gaan voeden, waardoor de trieste ongelijkwaardigheid tussen mannen en vrouwen op het platteland en vooral hier aan de kust van Mombasa uiteindelijk een andere wending kan gaan nemen…

Ladha ya Wanawake – The flavour of women
De registratie is rond en het openen van een eigen bankrekening gaat lukken voor mijn vertrek. We droppen de naam Yasmien Garden, dat was een combi van drie namen.
De correcte vertaling voor: ‘The flavour of Women’ blijkt net een tikkie anders: Ladha ya Wanawake. Nieuw begin, nieuwe naam. Uiteindelijk dan toch een echt communiteitproject, en dankzij het ‘optreden’ van Bisschop nu helemaal los van kerken. En aangezien ik inmiddels geconfronteerd ben met praktijken van bisschop Michael die alle fantasieën te boven gaan, weet ik dat ik de hemel op haar blote knieën mag danken dat we hiervoor bespaard zijn gebleven!

Vrouwen een stem
De basis vormt de scholing: Geef vrouwen een stem! Daarnaast zullen de vrouwen kleine bedrijfjes gaan runnen op basis van microcredit, merry go round en eigen banking. In het regenseizoen willen zij gezamenlijk een Shamba huren en bewerken. Door registratie is het project nu open voor NGO-fondsen van Kenia zelf en dat is een enorme winst, waardoor ze uiteindelijk steun kunnen krijgen vanuit Kenia zelf! En daar moeten we tenslotte naar toe: Kenia voor de Kenianen.
We gaan geen land kopen, veel te duur, we gaan voorlopig huren. Relatief spotgoedkoop en een perfecte manier om te ervaren of een Shamba uiteindelijk gaat passen in het totaalbeeld…

Vleugels
Met veelvuldig vallen en opstaan worden we uiteindelijk gepolijst naar datgene wat overzichtelijk en werkbaar is. Een project wat ik met een gerust hart in handen van deze vrouwen achter kan laten zonder mijn vrije vleugels te beschadigen.
Jullie centjes gaan naar de bankrekening van die Foundation. Dat startkapitaaltje vormt de basis voor het opzetten van kleine projecten en om de huur te betalen totdat dat uit de opbrengst van de Shamba zelf kan gebeuren. En de rest, dat gaan deze vrouwen zelf doen. Daar ben ik nog steeds van overtuigd!

Een evenredig bedrag heb ik geïnvesteerd in het voormalige project, in projecten, lunches en een afscheidsparty voor mijn beachboys en girls, in het adopteren van kids en het betalen van schoolgelden etc.

Dankbaar
Ik stroom zoals ik nooit tevoren stroomde. Alle tegenwerking van de wereld hebben me niet afgehouden van dat wat waarachtig belangrijk was. Stay centred in the hearth and nothing can go wrong ofwel: Liefde is Al Wat Is…

Dank voor al jullie liefdeslichtjes!

Mungu Akubariki – Moge God jou zegenen
Yasmin
1 – 30 maart 2012

Voor ik vertrek gaan de vrouwen van het project voor mij koken, geef ik een afscheidsetentje voor 20 vrienden en neem ik mijn kinderen mee naar dierenpark…

Aktiviteiten Agenda

(E) Bookshop

Kenia: een wereld in een wereld

Yasmin Verschure — Sun, 18 Mar 2012 16:54:47 +0000

Het is nog steeds heet als in tegen vijven naar het strand ga. Terwijl ik het pad oploop komen de eerste jongens terug om naar huis te gaan. Wouw, wat houd ik van deze knullen, en zij van mij. Vele hartelijke begroetingen. Kortom, het kost me aardig wat tijd om het strand te bereiken…

Als laatste kom ik Mohammed tegen. Een integere moslim die zich niet zo ophoudt met de rest van de kudde. We krijgen een indringend gesprek. We praten over de mentaliteit van de jongens. Ze leven van de ene dag in de andere, en denken niet aan morgen. Naar mijn gevoel heeft dat tot op zekere hoogte ook zijn charme! Geld wat vandaag binnenkomt, veel of weinig, wordt vandaag en morgen besteed. En als er morgen iets mis is, jammer dan, dan is er geen geld.
Mohammed is opgegroeid met cassave. Dat er zoiets als ontbijt en lunch bestond, dat hebben ze eigenlijk geleerd van de toeristen. Ik kijk hem nog eens goed aan. Hij is kerngezond. Misschien eet hij inmiddels wel iets meer dan uitsluitend cassave, maar hun voedsel is verdraaid eenzijdig weet ik ondertussen. Toch krijgen ze blijkbaar precies datgene binnen wat hard nodig is.

Beka
Mijn gedachten gaan terug naar gisteren. Said haalde me om 14.00 uur op om naar zijn huis te gaan. Hij had zijn vrouw Isya verteld dat hij een vriend had aan het strand, wat zoiets betekent als: wie weet kan zij ons uit de ellende helpen. En ellende was het, erger dan ik me had voorgesteld. Said posteert zich altijd als de blije en vooral bescheiden bootsman. In september ging ik voor de eerste keer met hem en Idi naar Copacabana en dat herhaalde ik deze keer. En verder neem ik ook deze jongens af en toe mee voor lunch. Omdat ik liever niet met geld aankom, had ik een tas met boodschappen meegenomen. Het gezin huurt een kamer in een ‘huis’ waar nog drie andere gezinnen wonen. Iets te eten was er niet. Behalve hun twee kinderen Beka en Hysin, wemelde het van dat grut. We zitten op de veranda. Isya spreekt nauwelijks een woord Engels en gaat door met de was. Elke dag opnieuw is er een enorme partij was. Dat gebeurt allemaal met de hand, waarvoor iedere liter water aangesleept moet worden. Wat een leven! Afijn, de plaatselijke shop geplunderd voor groenten en fruit. Niet echt een succes, het is zondag en de kwaliteit is ver te zoeken. Toch zijn ze reuze blij. Vandaag niet met honger naar bed. Tegen vieren had ik het wel gezien en Said en ik gaan terug naar het strand. Beka van zeven heeft inmiddels het veilige plekje op mijn schoot ontdekt en wil me niet laten gaan. Hij huilt stille tranen met tuiten. Oké Said, ik neem hem mee, gaan we samen naar het strand. We klimmen met zijn viertjes op de motor. Ik neem Beka mee naar mijn huis. Geef hem limonade en koekjes en geniet van het joch. Wat een plaatje! Oké, op naar de zee. En dan dat aangrijpende vertrouwen. Knuistje in mijn hand in volledige overgave. ’s Avonds is het water nogal ruig. Schoentjes uit en samen door het water klossen. Heerlijk vindt hij het. Oké, dan de rest ook maar uit en samen spelen in het water. Ik heb snel wat speeltjes en een bal in mijn tas gestopt en we gaan heerlijk op het strand spelen. Ik vermaak me kostelijk en we liggen samen met onze buik in het zand taartjes te bakken…

Lunchen
Dan word ik plots aangesproken door een strandboy. Hij heeft volgens zeggen nog niet de kans gehad om met mij te praten. Waarom neem ik hem niet mee uit lunchen. Tja waarom niet? Gewoon, ik kan niet heel Afrika onderhouden. Of ik dan een ketting wil kopen. Nee dank je wel. Maar ik krijg hem voor een speciale prijs, voor honderd shilling. Al zou je hem voor niets geven… Dan geef ik je hem voor niets…
Ik speel ondertussen gewoon door met mijn vriendje Beka. Vraag hem: hoe heet je? Ali. Ali, wil je iets van me leren? Jawel. Oké, misschien helpt het als je iets wilt hebben dat je begint met zelf iets te geven. ‘Ik was niet beleefd hé?’ Nee dat was je inderdaad niet. Waarom kijk je zo ernstig? ‘Ik denk eraan dat ik straks naar Mwtapa moet lopen’. Gossie, laat je dan toch echt geluk hebben, volgens mij heb ik net nog twintig cent in mijn tas voor de matatu. En jawel! Een stralende Alie bedankt me. Vandaag nam ik hem mee naar ons exclusieve beachboyrestaurant. Het was zijn beloning omdat hij zo eerlijk en oprecht in zijn eigen spiegel durfde te kijken! Hij loopt een beetje ongelukkig op zijn versleten schoenen en is er helemaal beduusd van…

Acrobaat
Beka wil opnieuw het water in. Hij denkt dat het mogelijk is om naar de boot van zijn vader te lopen. Ik vrees dat dit niet gaat lukken, maar ik draag hem in mijn armen het water in en we proberen het gewoon. Hij wil zwemmen en maakt al snel natuurlijk zwembewegingen. Wouw, als het water rustiger zou zijn zou hij vandaag nog leren zwemmen. Deze zevenjarige knul die geen woord Engels spreekt begrijpt me helemaal en ik hem. Ondanks dat ik hem een paar keer ternauwernood kon redden van een kopje onder, heeft hij honderd procent vertrouwen in mij! We spelen nog een poosje heerlijk met de bal en rollen en dollen schaterend door het zand. Hij is inmiddels zo vrij dat hij spontaan slag-overs gaat maken, wouw kleine acrobaat! Dan pak ik hem op en knuffel ik hem nog eens stevig en gaan we samen onder de douche bij Serena. Dat kan ik me permitteren! Breng hem terug naar zijn vader en vertel Said dat hij hem vaker op zondag mee moet nemen, is goed voor beiden. Tegen zevenen begint Said aan zijn tocht naar huis, het is nog een klein uurtje lopen. Hij heeft er duidelijk geen zin in…

Iedere morgen
Een innige omhelzing met Mary, de zigeunervrouw van de ontbijt-shack op de hoek. Ik gaf haar mijn rok. Ze betaalt me terug met onvoorwaardelijke liefde en een stralende lach: ‘I love you…’.

Afhankelijk
Heb Gafana uitgenodigd om te komen eten en gevraagd of hij een paar chapati’s mee wil nemen. Die kon hij hier niet krijgen. Dus is hij naar Shanzu gelopen. Helemaal gek! Ik heb rijst met pompoenprut gemaakt en wat tomatensalade. Gafana is een Giriama met westerse invloeden en een echte heer. Hij weet te genieten, schrokt zijn eten niet naar binnen en is een echte filosoof. Het is gezellig. Volgens hem ligt de kern van het afhankelijk gedrag naar toeristen toch echt bij de blanke man die zo nodig de dorpen in moet om snoep en drank uit te delen. Kinderen en mensen zijn net poezen zegt hij, leer ze een gedrag aan en ze leren dat nooit meer af…

Stralend
Ik loop het strand op. Er komt een man achter me aan. Wacht, wacht ik wil met je praten. Ik steek lachend mijn handen in de lucht. Nee, nee, ik wil gewoon even genieten en wandelen. Alsjeblieft, alleen praten! Ik weet dat je niets van mij wilt kopen, maar je ziet er altijd zo stralend uit, je lijkt altijd gelukkig, daarom wil ik gewoon even met je praten. We kletsen een poosje. Oké, en als je nu hier langs loopt, kijk dan even naar binnen en zeg hallo Sammie hé? Oké Sammie, komt helemaal goed! Het is nog redelijk druk op het strand en dat kost me behoorlijk wat tijd om het einde te bereiken, want mijn vriendenschaar is duidelijk gegroeid sinds ik bemiddeld heb tussen de ruzie van die blanke jongeman die nogal agressief mijn jongens te lijf wilde gaan. Dat kon ik natuurlijk niet over mijn kant laten gaan!

Kilifi
Ik ga nog even lekker in mijn eentje op het strand liggen en denk terug aan de heerlijke dag in Kilifi, afgelopen zaterdag. Ik was daar al eerder geweest om met Esther naar grond te kijken en werd zo gegrepen door Kilifi dat ik terug wilde. Dus mijn wekelijkse uitje met mijn student Dennis, die zich overigens geweldig ONT-wikkeld en niet alleen op het gebied van Qigong, ging dit keer naar Kilifi. Hoewel ik ze hier alleen tegenkom op het strand en zelfs daar zijn ze ver in de minderheid, is aan Kilifi het toerisme grotendeels voorbij gegaan. Er hangt een verrukkelijke sfeer. Ik vind Mwtapa een verschrikking, en kom er niet vaker als nodig is. Maar Kilifi, wouw, het is nogal een reis, maar ik zou er zo kunnen wonen. We gaan ontbijten in dat gezellige lokale restaurantje voor we naar het strand gaan. Kilifi ligt aan een zeearm, ook dat heeft haar charme. Het strand zit vol met vrouwen die op de vissersboten wachten om hun portie verse vis te bemachtigen. We zijn voortdurend omringd door mannen en jongens (de meisjes moeten werken) die niet gewend zijn aan muzungu’s, maar ik voel me op geen enkele manier in mijn ruimte belemmerd. Dit keer geen gegrilde vis, want hier is geen brandhout te vinden. We maken katsjoembari: tomaten-uisalade en eten dat met chapati’s en bananen. Helemaal lekker. Ik heb het spul zelf gekocht op de lokale markt. Uiteindelijk komt het tij in en kunnen we zwemmen in het verrukkelijke schone water. We lopen naar het dorp terug om nog even wat rond te hangen en iets te drinken en nemen dan de overvolle matatu. Dennis stapt uit in Kikambala en ik reis alleen verder naar Shanzu, waar ik een boda-boda neem naar mijn plek. Ik ben geen blanke tegengekomen vandaag en voel me in alle opzichten ongelofelijk thuis hier!

Een week later
….Vandaag eten we cassava. Dennis loopt even een uurtje op en neer naar zijn dorp om het damspel op te halen en herhaalt dit voor de cassava. Komt terug met vijf grut van zijn oom. Binnen no-time staan de jongens schaamteloos voor me te dansen in hun blootje. We graven diepe kuilen in het zand. De casava wordt natuurlijkerwijze gedeeld. Geweldig en aangrijpend ook. Speel een uur met de kids in het water. Ze kletsen honderd uit en raken mijn ziel. Dankzij de wind is de temperatuur heerlijk vandaag. Het meisje, Salama, ligt vol overgave tegen me. Uiteindelijk brengen we ze naar huis. Ik ben er een beetje stil van. Krijg honderd spontane kusjes etc.

Ik geniet van de natuurlijke manier waarop Dennis met zijn familie en met kinderen omgaat. De vanzelfsprekendheid waarmee alles gedeeld wordt. In die zin ook heel normaal dat ik alles zou delen. En dat doe ik dus niet! Verder houdt hij erg veel van de familie en wil hij tegelijkertijd weg omdat hij nooit zelf iets op kan bouwen of sparen. Zolang hij 100 shilling in zijn kontzak heeft wordt er verwacht dat hij dat bijdraagt – dat is de zwakke schakel in deze gemeenschap. Iedereen leunt op iedereen…

Basis
Ik betrap me er regelmatig op dat ik er over denk om hier te blijven. En ondanks Kilifi zou ik grappig genoeg toch gewoon hier mijn basis willen maken, want deze jongens zijn misschien wel mijn voornaamste project hier, de strandjongens!

Faith – mijn fosterkindje
Een heerlijke middag aan het strand met Faith en haar moeder. Er ontstaat oprechte vriendschap nu duidelijk is dat ik niet van plan ben om voor geldmachine te spelen. Ze zijn oprecht dankbaar. Faith bedelt niet meer en is veel blijer sinds ze mij kent aldus Selpha…

Ladha ya Wanawake – The flavour of women
Dit is de correcte vertaling van ‘De Flavour of Women’. Al horen jullie dan even niets, het proces rondom de vrouwen gaat in een uitgeklede vorm gewoon door. Op dit moment moeten de vrouwen het zelf doen: de registratie etc. Als het goed is gaat dat allemaal lukken voordat ik naar Nederland vlieg. Als het rond is horen jullie meer, de verwarring is tot nu toe groot genoeg geweest – haha…

Om Shanti,
Yasmin

Aktiviteiten Agenda

(E) Bookshop

Het oude moet eerst sterven om het nieuwe geboren te laten worden

Yasmin Verschure — Mon, 05 Mar 2012 00:49:11 +0000

Het valt me op dat ik al een aantal dagen loop te stralen. Mijn glimlach gaat van oor tot oor, houdt niet op als ik naar bed ga en is er nog steeds als ik opsta. En daarachter is een veld waar zich geen enkele beperking kenbaar maakt – er is ruimte…

Het heeft te maken met het feit dat mijn lijf en aantal dagen gevaarlijk uit harmonie was en ik plots wist waarom dat zo was. Ik wilde zo nodig een aantal dingen anders laten zijn als ze waren. Ik liet los, zonder dwangmatig iets los te willen laten en mijn lijf voelt zich niet alleen stukken beter, ook mijn zieltje is weer helemaal stralend als voorheen. Nee toch niet, het straalt nog meer, want er is weer een stukje inzicht – een stukje polijsting…

Ik geniet met volle teugen van mijn ochtendritueel en ondertussen vraag ik me af waarom de jongens op het strand, in het hotel en zelfs op straat zo blij zijn om me te zien. Ik sla een aantal toeristen gade. De meesten proberen deze jongens te negeren of slaan ze geïrriteerd van zich af alsof het vliegen zijn! En zoals we wel weten, dat werkt ook niet bij vliegen! Iedereen wil gezien en erkend worden. Ook en vooral deze jongens. Bovendien doen ze niet alleen gewoon hun werk, dit is hun thuis. Ze hebben het volste recht om hier te zijn!
Ik hou niet van vergelijken omdat er nu eenmaal geen wet van Persen en Meden bestaat, maar als ik het lef zou hebben zou ik zeggen dat deze jongens doorgaans meer innerlijke beschaving hebben dan menig westerling. Toeristen kunnen soms voorbij de grenzen van het toelaatbare gaan. De meeste Afrikaners verdragen dit niet alleen, ze betalen het ook niet met gelijke munt terug!
Afrikanen zijn doorgaans nog verworteld met het ritme van de natuur, hoewel ze meer trukendozen gebruiken naarmate ze meer geld hebben. Kortom het gevoel van mijn en dijn heeft dan haar intrede gedaan. Angst voor gezichtsverlies en schaamte zijn een logisch gevolg.

Stralende lach
Ik pak mijn rugzak om naar huis te gaan en kijk in de lachende ogen van een zingende securityman die naar de naam Stephen luistert. Hij heeft geen voortanden, het belemmerd hem niet om zijn stralende lach te laten zien. Ik maak hem een compliment over zijn stem en er volgt een prachtige uitwisseling. Nee hij spreekt, ik luister. Wat een arrogantie om te bedenken dat ik deze mensen iets zou kunnen leren!
‘God heeft mij het leven gegeven en daar ben ik dankbaar voor. Ik heb een baan waardoor ik mijn gezin kan onderhouden en ik houd van zingen, dus zing ik in de kerk om God te prijzen. Want dit alles is niet mijn verdienste, het is zuiver Gods verdienste. Neem nou deze Indische oceaan. Is het geen wonder? Hij getij komt en gaat. Er is geen mens die daar iets aan kan veranderen. Alleen God. Luister eens naar de bomen. Ze zijn nu stil. Waar is de wind gebleven? En plotseling is die wind er weer en beginnen de bomen te wuiven. Daar kunnen wij niets aan veranderen, dat is er gewoon. Het leven is een groot wonder, er is zoveel om dankbaar voor te zijn…’

Dankbaar
Ja lieve Stephen, er is zoveel om dankbaar voor te zijn. Ik voel me helemaal overstromen van liefde voor jou, voor je prachtige land, voor alle mooie mensen die ik hier dagelijks mag ontmoeten en die eeuwig schijnen te stralen, of ze nu iets te eten hebben of niet. Het is zo gemakkelijk om van jullie te houden nu ik zo onvoorwaardelijk van mezelf houd!

Ik voel dat het af en toe nog een beetje moeilijk is om mensen die werkelijk dichtbij staan te begrijpen en te waarderen. Daar liggen soms nog verwachtingen aan ten grondslag die ongetwijfeld met mijn visie van de werkelijkheid te maken hebben, wat uiteraard hun visie niet hoeft te zijn! Daarin laten zijn wat is, zonder iets naar mijn hand te willen zetten is nog een tikkie een uitdaging! Dus er is altijd wel iets wat gepolijst mag worden, zonder dat ik nog zo nodig iets daadwerkelijk hoef te polijsten! Het begrip, het inzicht, is ruim voldoende om datgene te veranderen wat veranderd kan worden en datgene wat niet kan veranderen te aanvaarden…

Maandag 27 februari
Een aantal dagen geleden stuurde ik Pastor een email. Aanleiding was het feit dat Esther het een schandaal vond hoe Pastor met mij omging. Al die tijd heeft hij me nog geen glas water aangeboden, laat staan iets te eten, zeer on-Afrikaans. Ook nadat ik kenbaar maakte hoe het voelde om alleen maar goed te zijn voor centjes, veranderde dat niet. Toen motorman Charles mij vroeg of ik blij was met de bisschop, begon er iets te werken. Als we de wereld willen veranderen, zullen we bij ons zelf moeten beginnen. Als Pastor niet bereid was naar zijn functioneren te kijken, hoe kunnen we dan verwachten dat de vrouwen zullen veranderen. Ik liet hem o.a. weten dat hij God kon eren in de mens, in dit geval in mij. Ik gaf ook aan dat ik wel degelijk wilde dat de vrouwen iets bijdroegen voor hun training, al was het maar tien cent. Ik wist niet dat ik een bom in het ego van Pastor gooide…

Pastor nodigde Esther en mij uit om hier samen over te praten. Hij blijkt een bijeenkomst te hebben belegd met de vrouwen van het project. Ik ga er vanuit dat dit een voorbereiding is op de scholing. Terwijl we wachten komt Sharon, mijn voormalige gastvrouw, Pastor’s deur uit. Dat is op zijn minst vreemd! Maar ik ben totaal niet voorbereid op wat er staat te gebeuren! Zacht gezegd word ik ten overstaan van de groep in staat van beschuldiging gesteld omdat ik Pastor’s goede naam besmeurd heb! Het enige wat ik vroeg – glashelder dat wel – is om als mens gezien en verwelkomd te worden en niet als een geldmachine! Bovendien is het een privémail, maar hij staat erop dat ik die voorlees aan alle vrouwen. Alles is keurig in scene gezet! Esther wenst niet te vertalen, dus dat doet hij zelf! En dan zie ik een egospel wat op zijn minst indrukwekkend is. Hij bespeelt de vrouwen als een muziekinstrument en blijft als een bezetene allerlei beschuldigen naar mij en min of meer ook naar Esther de ether in slingeren. Esther is geen Giriama, behoort niet tot zijn kerk en is in alle opzichten zijn gelijke. Ik zei al eerder dat Giriamavrouwen geen stem hebben, de groep laat dit gelaten over zich heen komen. Een enkeling stapt op of waagt een zwakke poging, die onmiddellijk wordt afgekapt. De lieve aardige Pastor heeft iets demonisch over zich. Ik versta er geen moer van maar de energie is op zijn minst onprettig! Het grappige is dat ik me volkomen rustig voel alsof dit alles niets met mij te maken heeft. Ik krijg niet de kans om iets te zeggen, ook als Esther gaat spreken breekt hij steeds in. Kortom het is een groot theater, een groot spel om macht, maar het slaat nergens op! Afijn, na een uurtje stap ik op en neem een boda-boda naar huis. Ik voel me ongekend rustig en helder.

Ik vraag me niet eens af of ik dit anders aan had moeten pakken, mijn email werkte als een zuiverende knuppel in het hoenderhoek die de verhoudingen onomkeerbaar helder heeft gemaakt. Dit wordt zelfs geen paraplufunctie meer, als er nog een vervolg komt dan is dat volkomen los van de kerk, hoe moeilijk dat hier ook is!

Charles belt verlegen. Hoewel bisschop hem verboden heeft om nog met mij om te gaan, wil hij nog steeds mijn moterman zijn! Esther komt later. Ze is helemaal kapot. Volgens haar was Pastor niet ‘zichzelf’. Tja dat is zacht uitgedrukt! We besluiten de tijd haar werk te laten doen en onze energie te richten op dat wat mogelijk is…

Afijn, dit is Kenia. Hoewel ik afdaal in mezelf om te onderzoeken of het geen tijd wordt om naar huis te gaan, is dat niet aan de orde. Ik voel me niet gefrustreerd, ik ben vol energie en ga gewoon lekker door met ‘niet-iets’ doen! Er is/wordt absoluut iets goed geboren! Al is er maar een vrouw die dit niet langer accepteert, dan is dat al voldoende om deze wereld te veranderen. Uiteindelijk zullen zij daar zelf voor moeten kiezen, met vallen en opstaan…

Nawoord
Kort gezegd het project ligt dus op zijn kont. Ik vermoed dat Pastor het niet alleen moeilijk vond aangesproken te worden op zijn functioneren, vanaf het begin had hij moeite met de rol van Esther als gelijkwaardige figuur. De onafhankelijk van het project van de kerk was waarschijnlijk het laatste wat hij wenste. Maar dat blijft een veronderstelling!

Ik ben geraakt door jullie vertrouwen, maar we stoppen voorlopig met geld inzamelen. Ik ga samen met Esther onderzoeken wat er mogelijk is los van de kerk. Eigenlijk ben ik dit hele traject ingegaan vanwege de kwaliteiten van Esther. Mocht er niets geboren worden wat mijn hart laat zingen, dan stort ik de centjes gewoon terug op jullie rekening. Niets hoeft – alles mag! Ik houd jullie op de hoogte en straal nog steeds van oor tot oor…

Om Shanti,
Yasmin

Mijn vorige blog was geblokkeerd voor reacties – hopelijk zal dat nu beter gaan!
Kom deze maand dankzij Lennie in de Ode als intelligente optimist – haha dat laatste zit wel wat in…

Aktiviteiten Agenda

(E) Bookshop

Yasmien Garden – the Flavour of Women: ‘Utama wa Wamama’

Yasmin Verschure — Fri, 24 Feb 2012 18:07:45 +0000

Ondanks dat je het leven hier als een grote frustratie zou kunnen ervaren, voel ik me inmiddels volledig verworteld met het levensritme hier. Mijn leven speelt zich af op verschillende fronten…

’s Morgens in alle vroegte als het nog donker is loop ik naar het strand. Mijn eerste voetstappen op het witte zand voelen magisch. Van het ene moment op het andere is het licht. Alles is bekend en steeds opnieuw weer nieuw. In deze vroege ochtenduren laad ik mijn accu op door te wandelen, te oefenen, te zwemmen en te mediteren. ‘s Morgens is de zee als een pasgeboren baby. Vlak en lieflijk en intens van kleur. Maar ’s avonds is zij wild en vurig als een puber met schuimende koppen en veel lawaai.
Mama Afrika is inmiddels een begrip en niet alleen op het strand. Michael barst in lachen uit wanneer de toek-toek driver over mijn reputatie verteld. Deze jongens, in de volksmond onbetrouwbaar, kennen me allemaal en hebben respect voor mij. Ze vallen me niet lastig met business. Ik respecteer en vertrouw hen – mijn tas ligt onbewaakt op het strand!
Een ding begrijpen ze niet. Een Afrikaan is nooit alleen. Hoe is het mogelijk dat ik wanneer het drukker is de geïsoleerde plekjes opzoek en waarom wil ik in godsnaam ’s nachts alleen zijn! Ze willen me toch alleen maar gelukkig maken? En dat ik vrijwillig de TV van mijn kamer heb laten verwijderen: onvoorstelbaar!

Vandaag ga ik lunchen met Gafana. Ongecompliceerd en gezellig. De jongens laten me merken hoezeer ze mijn gezelschap waarderen en ik voel me bijzonder op mijn gemak in hun ‘restaurant’. Ze wensen mij een fijne dag en een lang leven toe…

Toch leraar
Smekend staat hij voor me – deze broodmagere rasterknul waar ik niet eerder contact mee had, maar die mij ongetwijfeld al weken heeft gadegeslagen zonder dat ik het wist! ‘Please will you be my teacher in Kung Fu?’ Helaas, ik doe geen Kung Fu maar Qigong. Toch weet hij absoluut zeker dat ik hem dit leren moet! Min of meer voor de grap vraag ik: ‘Hoe ga je me eigenlijk betalen voor mijn lessen?’ Hij zegt heel serieus: ‘Geld heb ik niet. Maar in kan vis voor je vangen en die voor je grillen’. Geweldig Dennis, dat gaan we doen!

…Na een enorme reis met verschillende matatu’s en te voet, neemt Dennis me mee op zeesafari. Dwars door de zee, door prachtige tuinen van koraal lopen we naar het rif. Er is zoveel te zien!
Welkom thuis zegt Dennis. Vrolijk installeert hij me in de schaduw en gaat kokosnoten voor me plukken. Het is waarachtig mooi om te zien dat hij hier in zijn thuisland volkomen zichzelf is! Ook ik voel me volledig op mijn plek! Vrolijke kinderen spelen en vissen in de zee. Dennis vraagt of ik de vis hier geserveerd wil hebben of in zijn dorp. De met zorg gegrilde vis, geserveerd op een zelf-gevlochten tafel onder een schaduwrijke boom op parelwit zand aan een azuurblauwe zee is een ware delicatesse…

Fosterkindje
Ik breng een heerlijke middag door met Faith. Ze wil onmiddellijk de pool in, maar vindt het doodeng, klimt op mijn schoot en slaat haar armen om mijn nek. Samen verleggen we grenzen. Wonderbaarlijk hoe ze me vertrouwt terwijl ze tot nu toe nauwelijks praatte! Later gaan we met zijn viertjes naar het strand. Faith voelt zich wonderlijk vrij in het water. Ik heb wat lege blikjes meegenomen en we bouwen samen een heel complex wat later door het water opgenomen gaat worden. Al die tijd is ze heel natuurlijk en kletst ze tegen me. Dat is helaas over wanneer we weer met zijn viertjes zijn…

Maandag 6 februari
…De ontmoeting met de eigenaren van de grond op Big Home in Kiropot-Area was alles behalve gemakkelijk! Wat ik niet wist is dat de familie een behoorlijke vergoeding voor dit alles wilde hebben! Schenken noemen ze dat in Kenia! Esther is een goede onderhandelaar. We komen uiteindelijk tot een overeenkomst die ook voor ons acceptabel is. Michael zal dit op papier zetten. We gaan woensdag tekenen en daarna met de vrouwen de grond in orde maken…

Woensdag 8 februari
…Charles mijn motorman is zo blij me te zien! Ik zal voor je bidden, God zal je zegenen! We glibberen over de zandpaden naar Esther en dan samen naar de Bisschop. Drie stralende mensen! Pastor heeft nagedacht over de naam van het project. Dat wordt: Yasmien Garden: the flavour of Woman. ‘Utama wa Wamama’. De naam klinkt als muziek in het Swahili! We tekenen met plezier de officiële papieren. Nu nog de eigenaars en de Chief. Pastor de businessman van weleer komt te voorschijn! We maken plannen voor het lunchproject. Ik maak kennis met Darish. Zij gaat het zeepproject leiden en dat is niet niks!

Op naar Big Home. Daar hebben zich al wat vrouwen verzameld. Pastor gaat naar de mannen. Die moeten ondertekenen. Wij blijven bij de vrouwen. Ik zit genoeglijk op de grond en luister naar het zangerige Swahili. Esther verspilt geen tijd, ze begint meteen met haar onderricht. Esther is een Akamba en komt uit Oost Kenia. Daar waar vrouwen inmiddels wel een stem hebben. Ze is getrouwd met een Giriama maar heeft zich haar stem nooit af laten pakken. Ze is een strijder voor de rechten van de vrouw en heeft tientallen vrouwen mentaal getraind en zelfstandigheid gegeven, waaronder de AIDS-vrouwen van Likoni. Nogmaals, het is een wonder dat ik haar ben tegengekomen!

Giriama-vrouwen van de kust hebben geen stem. Dat viel me al op tijdens de eerste ontmoeting op Big Home. Hoewel het om hun toekomst ging, bleven zij op veilige afstand en spraken niet. Giriama-vrouwen zijn het bezit van hun mannen. Hoewel ze volgens de wet kunnen weigeren, worden er nog steeds vrouwen uitgehuwelijkt. Soms al met 12 jaar. Hun enige recht is dat zij het zware werk doen en kinderen baren.
Nu snap ik waarom de vrouwen zich in deze kerk niet laten horen. Dat ligt niet aan Pastor. Hij is ongetwijfeld een voorvechter voor de rechten van de vrouwen!

De stroom gaat door: meer vrouwen, meer kinderen. Ik word begroet. Prachtige plaatjes. We wachten tot de mannen uitgeargumenteerd zijn. Maar dat gebeurt niet. Ik voel me rustig. Esther begint ongeduldig te worden. Er is iets mis. Afijn, de basis is gelegd, de scholing is begonnen en deze stroom is niet meer te stoppen.

Na anderhalf uur gaat Esther naar de bisschop om te zeggen dat we vertrekken. We sturen de vrouwen naar huis en drukken hen op het hart de moed niet te verliezen! Dit is slecht voor het imago van de vrouwen! Dit is een enorme deuk in hun vertrouwen…

Vervolg
Er wordt uiteindelijk dus niet getekend. Ogenschijnlijk zijn we terug bij af. En toch ook weer niet. We gaan gewoon starten met het lunch- en het zeepproject en we kijken uit naar een eigen stuk grond. Hoewel daar een aardig prijskaartje aan gaat hangen, is er voor mij geen weg meer terug. Ik wil deze prachtige vrouwen een stem geven. Alles wat mijn hoofd aanvankelijk niet wilde, wil mijn HART nu zeker wel. Belangrijker dan wat dan ook is dat we een plek vinden die betaalbaar is waar we de nodige projecten kunnen starten, een coöperatie kunnen vormen en waar Esther de vrouwen mentaal kan trainen, zodat zij in alle opzichten onafhankelijk kunnen worden en niet alleen zichzelf, maar ook hun kinderen een toekomst kunnen geven…

Inmiddels
Uiteindelijk gaat de ontwikkeling van het project gewoon door. Achteraf wilde Pastor te snel en we vergaten het fundament! Yasmien Garden wordt losgekoppeld van de kerk en staat ten dienste van de communiteit. Pastor heeft enkel de coördinatie. Daarmee viel voor mij alles op zijn plek! We zijn bezig met de registratie en alles wat daarbij komt kijken, zoals het openen van een eigen bankrekening. Pole-pole: langzaam-langzaam! Dit is Kenia nietwaar?
Er komen drie krachtige vrouwen in het bestuur. Er hebben zich al 40 vrouwen ingetekend voor het project.
Scholing en voorlichting zullen de basis vormen voor een coöperatie waar vrouwen hun eigen bedrijfjes kunnen opstarten op basis van microcredit met een eigen banksysteem. In tegenstelling met de mannen hier, kunnen vrouwen dat! Hoe dan ook, er is geen succes mogelijk wanneer we de basis niet veranderen: Uitsluitend door IN-zicht in – en het LOS-laten van overgeërfde ideeën en aangeleerde innerlijke overtuigingen, kunnen we bestaande situaties veranderen.

De basis voor de eerste projecten zijn gelegd: het lunchproject, het houtproject en het zeepproject.

Emancipatie
Hoewel ik er heel relaxed insta, breng ik nogal wat tijd door met het zoeken naar een geschikte plek. De grond is duur sinds vele Somaliers deze kant opkomen! Ik leer! Grond kopen is een spel waar je geen nota van hebt als je lekker bij de kachel zit! Het spel speelt zich uiteraard tussen mannen af! En die zijn niet gebaat bij vrouwenemancipatie, integendeel! Als ze weten dat er een muzungu bij betrokken is, wordt de plot gehalveerd en de prijs verdubbeld. Inmiddels weet Esther het verschil tussen een meter en een feet, pure vooruitgang! Iedereen komt zich er mee bemoeien en wil daar uiteraard voor betaald worden! Leuk of frustrerend, het is waar je voor kiest!

Gisteren ruim 1 uur in de file gestaan. Het verkeer was volledig geblokkeerd door een dwarsliggende vrachtauto, heel normaal. Niemand maakt zich druk, ik zeker niet! Uiteindelijk de toek-toek omgeruild voor de benenwagen en de moto-moto ofwel motor. En ja hoor, het werkt altijd. Afrikaners zijn helaas niet zo handig als Indiërs. Anders zouden ze thee en snacks gaan verkopen in deze situaties! Goed, Pastor en Esther kunnen nog wel eens ongeduldig worden, maar ikke ben dus Afrikaanser dan de gemiddelde Afrikaan. Het enige wat me soms opbreekt is de hitte!

Schaamte
Schaamte is blijkbaar gekoppeld aan het gevoel van mijn en dijn, iets waar mensen in Afrika dus niet mee behept blijken te zijn! Iedereen vraagt schaamteloos of je hun kind wil sponsoren, een fiets voor ze wilt kopen zodat ze niet hoeven te lopen, een huis voor ze wilt bouwen, hun lunch en/of de matatu wilt betalen. Zo niet, ook goed, vertrekken ze met een lege maag of lopen ze gewoon! Wanneer Esther en ik op stap zijn, betaal ik vanzelfsprekend de kosten. Geen enkele vorm van schaamte, ook niet bij Esther.

Wie heeft in godsnaam de schaamte uitgevonden? Kinderen zijn schaamteloos eerlijk. Ze nemen wat ze nodig hebben en delen wat de ander niet heeft. Ook hier aan het strand. John heeft AIDS/HIV. De jongens brachten geld bijeen voor medicijnen zodat hij zijn werk kon blijven doen. Heeft de een niet te eten en de andere een goede dag, dan wordt er iets gedeeld. Dat is even vanzelfsprekend als dat het vanzelfsprekend is dat ik de bus beter kan betalen dan zij…

Support
Het heeft me diep geraakt – jullie vele spontane giften voor Yasmien Garden – Big Home. Het bedrag zou ruimschoots voldoende geweest zijn om dat project te realiseren. Helaas, het prijskaartje is nogal veranderd! Ik was er natuurlijk nooit aan begonnen als ik dit van te voren geweten had. Trukendoos van het universum!

Giro 6062529 tnv Stichting Shanti te Schijndel – ovv Project Kenia.
Voor mensen in Europa:
Voor mensen buiten Europa:

Om Shanti,

Yasmin – Kenia-Mombasa

Aktiviteiten Agenda

(E) Bookshop